Wstęp
Bandol to nie tylko nazwa francuskiego wina, lecz także region winiarski położony w malowniczej okolicy miasta Bandol, w departamencie Var w Prowansji. Obszar ten jest znany z produkcji wysokiej jakości win, które cieszą się uznaniem zarówno w kraju, jak i za granicą. Historia winorośli w Bandol sięga starożytności, a tradycja ich upraw trwa do dziś. W artykule przyjrzymy się historii, geografii, winiarstwu oraz rodzajom win produkowanych w tym wyjątkowym regionie.
Historia Bandol
Starożytność
Historia winorośli w regionie Bandol sięga 2600 lat temu, kiedy to cywilizacja fenicka dotarła do tych terenów. Fenicjanie przekazali mieszkańcom Ligurom wiedzę na temat uprawy winorośli oraz produkcji wina. Z czasem stało się ono popularnym towarem handlowym. Rzymianie, którzy przejęli kontrolę nad regionem, zorganizowali handel winem i oliwą, co przyczyniło się do dalszego rozwoju uprawy winorośli. Archeologiczne znaleziska amfor i glinianych beczek (dolia) potwierdzają obecność intensywnego handlu winem w czasach rzymskich.
Średniowiecze
W okresie średniowiecza wino z Bandol zyskało na popularności dzięki łatwemu transportowi z portu. Jego ceniona jakość oraz dobra struktura sprawiły, że szybko stało się poszukiwanym towarem. Port w Bandol był dość płytki, co zmuszało do użycia małych statków do transportu beczek z winem na większe jednostki zacumowane na redzie.
Epoka nowożytna
W XVII wieku Bandol zaczęło eksportować swoje wina na Wyspy Brytyjskie. W tym czasie winiarze zaczęli oznaczać swoje dębowe beczki literą „B”, co świadczyło o pochodzeniu i autentyczności ich produktów. W szczytowym okresie produkcji Bandol osiągnęło wydajność 60 000 hektolitrów rocznie, co przewyższa aktualne wyniki.
Współczesność
Początek XX wieku przyniósł klęskę filoksery, która zniszczyła wiele upraw winorośli. Region musiał borykać się z powolnym procesem odbudowy. Jednak starania producentów o utrzymanie wysokiej jakości win zostały docenione i 11 listopada 1941 roku ustanowiono apelację AOC Bandol, co pomogło w odbudowie reputacji regionu.
Geografia regionu Bandol
Orografia i klimat
Region Bandol jest naturalnym basenem Beausset, który tworzy synklinę otwartą na zachód ku Morzu Śródziemnemu. Winnice znajdują się w amfiteatralnie ukształtowanej kotlinie otoczonej masywem Sainte-Baume na północy oraz górą Mont Caume na wschodzie. Klimat tego obszaru jest typowy dla strefy śródziemnomorskiej – charakteryzuje się dużym nasłonecznieniem oraz suchym i gorącym latem.
W regionie notuje się rzadkie przymrozki oraz niewielką ilość dni ze śniegiem. Silny wiatr mistral występuje przez 115 dni w roku, wpływając na odczucie temperatury. Średnia roczna wilgotność wynosi około 56%, co sprzyja uprawom winorośli.
Winiarstwo w Bandol
Obszar i szczepy
Apleacja Bandol obejmuje osiem gmin: Bandol, Le Beausset, La Cadière-d’Azur, Le Castellet, Ollioules, Saint-Cyr-sur-Mer, Évenos oraz Sanary-sur-Mer. Wina czerwone produkowane są głównie z odmiany mourvèdre, która musi stanowić przynajmniej 50% ich składu. Obowiązkowe jest także użycie jednej z dwóch innych odmian: grenache lub cinsault. Dopuszcza się również dodatki syrah i carignan.
Dla win białych podstawowymi odmianami są clairette (minimum 50%), ugni blanc oraz bourboulenc. Można również stosować marsanne, rolle i sémillon jako uzupełnienie składu.
Sposób produkcji i terroir
Zasady produkcji win w Bandol są rygorystyczne – gęstość krzewów wynosi 5000 na hektar, a maksymalna wydajność to 40 hektolitrów na hektar. Wina czerwone muszą być starzone przez co najmniej 18 miesięcy w beczkach dębowych, natomiast białe i różowe muszą dojrzewać przez minimum 3 miesiące.
Winnice rozciągają się na powierzchni 1500 ha i są usytuowane na zboczach masywu Sainte-Baume oraz terasach wychodzących ku morzu. Gleby są kamieniste, wapienne i dobrze odprowadzają wodę, co sprzyja wzrostowi winorośli.
Rodzaje win i gastronomia
Białe wina Bandol mają wyrazisty słomkowo-jasnożółty kolor oraz aromaty limonki i żarnowca. Coraz większą popularnością cieszą się różowe wina produkowane ze szczepu mourvèdre, które cechują się większą trwałością. Czerwone bandole to mocne i pełne wina o dużej zawartości garbników; ich aromaty ewoluują od świeżych owoców do zapachów trufli czy przypraw wraz z wiekiem.
Produkcja win w regionie wynosi około 55 000 hl rocznie; dominują tu wina różowe (64%), następnie czerwone (31%) i białe (5%). Winogrodnicy starają się zachować unikalny charakter swoich produktów poprzez dbałość o jakość surowców oraz tradycyjne metody produkcji.
Zakończenie
Bandol to niezwykle interesujący region winiarski o bogatej historii i tradycji produkcji win. Dzięki korzystnym warunkom geograficznym i klimatycznym powstają tu wyjątkowe trunki o wysokiej jakości.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).